VASTGOEDSYMPOSIUM 3 NOVEMBER 2022

Donderdag 3 november 2022 werd het jaarlijkse FRESH Professionals Vastgoedsymposium georganiseerd. Dit jaar werd aan de hand van een expertpanel de huidige problematiek en uitdagingen in de woningmarkt besproken. We bespraken vier stellingen om meer te weten te komen over de effectiviteit van voorgenomen beleid op de woningbouwproductie, hoeverre de starter profiteert van de huidige ontwikkelingen op de woningmarkt en wat de kansen zijn van de energiecrisis zijn.

Stelling 1. De kentering op de woningmarkt is een geschenk voor de starter

De huidige woningmarkt kenmerkt zich doordat rente stijgt en huizenprijzen dalen. Een logisch gevolg zou je zeggen, maar is dit goed nieuws voor de starter?

Het wordt tijdens het panel gelijk duidelijk dat er momenteel veel speelt. De leencapaciteit wordt zoals velen weten minder en de inflatie stijgt. In het gunstige geval zitten we nu in een tussenfase, maar de prijzen moeten nog verder dalen wil dit ook gunstig gaan uitpakken voor de starter op de woningmarkt. 

Tegelijkertijd moet de woningbouwproductie op peil blijven. Dit wordt voor een deel opgevangen door lagere grondprijzen omdat deze residueel berekend worden. Lagere opbrengstwaarden bij gelijkblijvende of zelfs stijgende bouwkosten zorgt met deze methodiek voor een lagere grondprijs. Echter bestaan er ook uitdagingen. De gemeente Amsterdam levert met haar actieve grondbeleid bouwrijpe grond aan marktpartijen. De daaraan verbonden grondkosten stijgen door de gestegen bouwkosten hard mee. 

De consensus in het panel is dat de huizenmarkt altijd trager reageert dan de reële economie en dat het daarom niet onverstandig kan zijn om als starter nog even de prijsontwikkeling af te wachten.  

Stelling 2. De huurder is gebaat bij het woonbeleid van Hugo de Jonge

De huurmarkt is de afgelopen jaren sterk overspannen geraakt en heeft tot grote maatschappelijke discussies geleid. Met die wetenschap tracht minister Hugo de Jonge daadkrachtig op te treden door deze markt verder te reguleren.

De vraag is of dit beleid uiteindelijk voor extra woningen gaat zorgen. Onder de huidige marktomstandigheden is het al heel moeilijk om nieuwbouwontwikkeling die dicht tegen start bouw zitten rond te rekenen gegeven gestegen rente en bouwkosten. Hierdoor worden deze projecten al uitgesteld. Aanvullend beleid op de huurmarkt bemoeilijkt de productie van woningen verder. Het zou goed zijn als grondeigenaren (waaronder gemeentes) beleggers en ontwikkelaars tegemoet komen met lagere grondprijzen zodat de productie op peil blijft. Deze lagere grondprijzen worden door de markt en gemeenten met actief grondbeleid uiteindelijk wel ingerekend, maar hier zit altijd een vertragend effect achter.

Aanvullend werd gesproken over de kwaliteit van de woning. Aanvullende eisen op basis van het Woningwaarderingsstelsel (WWS) kunnen zorgen voor meer leefkwaliteit voor bewoners, maar kunnen ontwikkelaars en beleggers ook tot onlogische keuzes dwingen om maar zoveel mogelijk punten te scoren.  Denk bijvoorbeeld aan verwarmde vertrekken die dat eigenlijk niet nodig hebben of een voorziening in de woning waar uiteindelijk geen huurder gebruik van maakt of niet energiezuinig is.

Stelling 3. Het is goed dat vastgoed zwaarder wordt belast om vermogensongelijkheid te verminderen

Vastgoedbeleggers hebben in de decennia veel voordeel van verschillende fiscale regelingen genoten. Tegelijkertijd lijkt de kloof tussen de haves and have-nots steeds groter te worden. Moet vastgoed om die reden zwaarder belast worden om zo welvaart beter te verdelen?

Jaap van der Bijl (CEO Altera) trapte gelijk af met een interessante gedachte. Want eigenlijk is iedere Nederlander die pensioen opbouwt een beetje vastgoedeigenaar via de verschillende institutionele vastgoedbeleggers. Mensen zijn geneigd om te vergeten dat ze elke maand via hun salaris investeren in hun pensioen en dat vastgoed daar een belangrijk onderdeel van vormt.

Dat riep binnen het panel gelijk de vraag op of juist die institutionele beleggers dan zwaarder belast moeten worden. Uiteindelijk is iedere Nederlander gebaat bij een goed rendement bij deze beleggers en schrikt het zwaarder belasten juist deze beleggers af om in de Nederlandse woningmarkt en -productie te blijven investeren.

Het werd snel de consensus aan tafel dat het juist goed zou zijn om de nieuwbouwproductie te blijven stimuleren door institutionele vastgoedbeleggers niet zwaarder te belasten. Zij zijn de partijen die zorgen voor een gezonde toename aan hoogwaardige huurwoningen. Met name in de broodnodige middeldure categorie.

Maar hoe dan om te gaan met de particuliere verhuurder? Kan je bijvoorbeeld institutionele en andere professionele vastgoedbeleggers een ander fiscaal regime aanbieden dan de kleine ondernemer die zijn pensioen heeft zitten in een paar huurwoningen. Vraag of dit onderscheid vanuit een juridisch oogpunt gemaakt kan worden.

Stelling 4. De huidige energiecrisis biedt een kans om de woningvoorraad te verduurzamen.

De huidige energiecrisis laat zien hoe veranderlijk de energieprijzen kunnen zijn en wat voor impact dat heeft op het huishuidboekje van de gemiddelde Nederlander. Maar biedt het niet ook enorme kansen om de woningvoorraad te verduurzamen?

In de zaal werd gelijk al gesproken over het effect van slechte energielabels op de transactieprijzen van woningen. Dit effect is nu al zichtbaar, maar zal naar verwachting langjarig aanblijven en zal blijven motiveren om de woningvoorraad te verduurzamen. Een aantal jaren geleden was men niet bereid om voor duurzame installaties veel meer te betalen maar tegenwoordig is men blij met lage energielasten als resultaat en juist bereid flink te betalen voor duurdere installaties.

Maar hoe kunnen we nu al snel en vooral effectief besparen op ons energieverbruik? Uiteindelijk ligt de sleutel bij het eigen verbruik, maar de belangrijkste quick win op het eigen huis is en blijft goede dakisolatie.

We sloten de avond af met een borrel. Een geslaagde avond dus!

Dank Servaas van der Laan (Vastgoedmarkt), Jaap van der Bijl (Altera), Madeline Buijs (Colliers), Raymond van Sabben (Paul de Ruijter Architects), Eva Hekkenberg (VORM), Stefan Janssen (Capital Value) en Sabine ten Brinke (Gemeente Amsterdam) voor de interessante inzichten die jullie hebben gegeven op de stellingen! 

Deze avond is mogelijk gemaakt door Altera en Dura Vermeer.

FRESH Professionals Bestuur 2021

FRESH Professionals bestuur 2021

Het is een bijzonder jaar geweest voor het FRESH Professionals bestuur 2019-2020 en om die reden is er dan ook eerder dit jaar besloten om de bestuurstermijn van 2019-2020 voor een half jaar te verlengen. Inmiddels is het einde van de bestuurstermijn aangevangen en kunnen we met veel enthousiasme het FRESH Professionals bestuur 2021 aan jullie voorstellen. 

Het FRESH Professionals bestuur 2021estaat uit:

  • Leonoor Brus (Houthoff) – Voorzitter
  • Nikander Hartemink (KondorWessels Vastgoed): Bedrijven
  • Michal Lorenc (Deloitte) – Financiën
  • Valentin de Graaf (Cushman & Wakefield) – FP 5+ / 10+
  • Tessa Morsink (Neinver) – Communicatie
  •  Wouter Renardel de Lavalette (JLL) – Activiteiten

De komende weken zullen de bestuursleden zich in de nieuwsbrief voorstellen en hun visie op het nieuwe bestuursjaar en functie geven. Het FRESH Professionals bestuur 2021 kijkt uit naar een mooi en uitdagend bestuursjaar!

De uittredende bestuursleden Michiel Boonen (Colliers), Barry Bontekoning (CBRE GI), Chaya Rampersad (Klepierre) en Jantine Ruiter (URW) willen we graag bedanken voor hun inzet van de afgelopen 2,5 jaar.  

FRESH Professionals | COVID-19 Update

Beste FRESH’ers,

Zoals jullie de afgelopen dagen gemerkt hebben, grijpt het Covid-19 virus snel om zich heen. Overal ter wereld worden drastische maatregelen genomen om de verspreiding van het virus in te dammen en belangrijker nog, de kwetsbaren in onze samenleving te beschermen.
Zoals jullie vorige week in onze nieuwsbrief hebben kunnen lezen, hebben wij in overleg met onze samenwerkingspartners, besloten om vele events die in de komende tijd gepland stonden uit te stellen of te annuleren. Een moeilijk, maar noodzakelijk besluit om vanuit onze positie zorg te dragen voor ieders gezondheid.

Door middel van dit bericht willen wij aankondigen dat wij tot in ieder geval 15 april geen events zullen organiseren. Afhankelijk van de adviezen van het RIVM en beslissingen van het kabinet kan deze datum nog verder vooruit geschoven worden.

Wij hopen op jullie begrip voor deze beslissing en willen jullie allemaal een goede gezondheid voor jezelf, je familie, vrienden en collega’s toewensen.

Bestuur FRESH Professionals

FRESH Professionals | Save The Date | Vastgoedsymposium

Is hout houdbaar?

Duurzaam en circulair bouwen is de nieuwe norm in de vastgoedwereld. Sinds de aflevering ‘houtbouwers’ van Tegenlicht is het onderwerp bouwen met hout, ho(u)t en happening. Wat hout ons dan nog tegen om het roer radicaal om te gooien en onze oude bouwmethodes met beton en staal over boord te gooien en te vervangen voor hout?

Op donderdagmiddag 14 mei duiken we in de wereld van hout; is hout wel zo duurzaam? Wat is de (toekomst) waarde van hout? Welke voordelen biedt bouwen met hout? Is de vastgoedwereld wel uit hout gesneden?

Heb jij een hart van hout? Save the date in je agenda en houd onze website in de gaten voor meer informatie.

FRESH Professionals 5+ City Trip Madrid | Uitgesteld

Beste FRESH 5+ er,

Van 24 tot en met 27 juni organiseert FRESH voor haar 5+ ers een City Trip naar de hoofdstad van Spanje, Madrid!

Dit jaar bieden we onze FRESH-ers met meer dan 5 jaar werkervaring een studiereis naar een van Europa’s hotspots voor onroerend goed. Het doel van de studiereis van dit jaar is om kennis te maken met de onroerendgoedmarkt van Madrid en onze deelnemers een leuk en interessant inhoudelijk programma aan te bieden. Het programma omvat lokale trends op het gebied van kantoren, winkels, woningen en nieuwe projecten. Om ook het prachtige weer optimaal te benutten zit er minimaal 1 propertytour in het programma.
Daarnaast wordt er ook rekening gehouden in het programma om op een informele manier deze geweldige stad te verkennen. Madrid heeft vele bekende bezienswaardigheden zoals het op een informele manier deze geweldige stad te verkennen. Madrid heeft vele bekende bezienswaardigheden zoals het Palacio Real (het Koninklijk Paleis), het Retiropark, de museumdriehoek met de grote musea zoals het Prado museum, het Museo Thyssen-Bornemisza en het Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofía. 

Al met al is Madrid dan ook een must-see vanuit vastgoed- en architectonisch perspectief. De organisatie is momenteel druk bezig met het samenstellen van het programma, waarin een goed beeld wordt gegeven van de vastgoedontwikkelingen in Madrid. Heb je nog vragen over de reis? Stuur dan een mailtje naar fa5@freshprofessionals.nl.

Wil je jouw bedrijf koppelen aan deze reis door middel van een sponsorship en zo ook verzekerd zijn van een plekje? Informeer dan naar de sponsormogelijkheden!

Houd de nieuwsbrief in de gaten, want in maart worden de inschrijvingen geopend!

Tot snel!

De FRESH Professionals 5+ City Trip commissie:
Tessa Morsink (Neinver)
Floris Haentjens (Primevest Capital)
Michal Lorenc (Deloitte)
Rick Willemsen (APF International)
Chaya Rampersad (Klepierre & FRESH Professionals bestuur)

FRESH Professionals trip Toronto 2020 – Uitgesteld

Het jaar is nog niet eens voorbij, maar wij zijn al druk bezig met het organiseren van de FRESH Professionals Trip 2020. De reis zal dit keer gaan naar Toronto, Canada. We draaien op volle toeren om een gevarieerd en interessant programma op te zetten in de hoofdstad van het noorden ‘The 6ix’. Het hotel is uitgekozen, de tickets zijn gereserveerd en er wordt hard gewerkt om een  interessant programma in elkaar te zetten. Met deze toplocatie belooft het weer een fantastische studiereis te worden. We vertrekken op zondag 5 april vanuit Amsterdam en pakken op zaterdag 11 april het vliegtuig terug vanuit Toronto.

Houd voor alle nieuwtjes omtrent de FRESH Professionals Trip 2020 de nieuwsbrief in de gaten. De inschrijving zal van 2 t/m 15 december open staan dus zorg ervoor dat je er op tijd bij bent!

Met vriendelijke groet,

De FRESH Professionals Trip 2020 commissie:

Lauraine Swaving

Michiel Boonen

Sharwin Mahadewsing

Sjors van Iersel

Martijn Dekker

FRESH Professionals Commissies

Binnen FRESH Professionals zijn er jaarlijks meerdere commissies actief. De actieve professionals in deze commissies maken het mogelijk dat jij kunt deelnemen aan evenementen zoals kennisevents, buildingtours, studiereizen en borrels. Juist door de inzet van deze commissies is FRESH Professionals uitgegroeid tot hét netwerk voor academische vastgoedprofessionals. Vandaar dat wij altijd op zoek zijn naar enthousiaste FRESH’ers die een bijdrage willen leveren aan het succes van FRESH Professionals.

Heb jij interesse in het organiseren van een event of heb je ideeën voor een nieuw event komend jaar? Dan kun je hiervoor terecht bij Nikander Hartmink via activities@freshprofessionals.nl

FRESH Professionals Bestuur 2019 – 2020

Tijdens de summerdrinks zijn de bestuursleden voor het jaar 2019-2020 bekend gemaakt en hebben we de uittredende bestuursleden bedankt voor hun inzet de afgelopen 2 jaar.

Het FRESH Professionals bestuur 2019-2020 bestaat uit:

  • Michiel Boonen (JLL) – Voorzitter
  • Barry Bontekoning (CBRE GI) – Financiën
  • Chaya Rampersad (Klepierre) – FP 5+ / 10+
  • Jantine Ruiter (URW) – Bedrijven
  • Leonoor Brus (Houthoff) – Communicatie
  • Nikander Hartemink (KondorWessels Vastgoed) – Activiteiten

Lancering nieuwe website!

Onze vernieuwde FRESH website is live!

Neem een kijkje op de verschillende pagina’s en ontdek hoe de website in een nieuw jasje gestoken is. Door de besturen van FRESH Students en FRESH Professionals is er veel energie gestoken in een gebruiksvriendelijker en strakker design, het verbeteren van de communicatie via de website en extra opties voor evenementen en de pagina’s voor de FRESH-ers.

Wij zijn erg benieuwd naar jullie feedback. Als je vragen- of opmerkingen over de website hebt , kun je hiermee terecht bij communicatie@freshprofessionals.nl